Heim

Fréttir og greinar

Fréttir og greinar

image for {title}

13. desember 2023

Virkar jafnlaunavottunin eins og hún á að gera?

Ragna Kemp Haraldsdóttir, Guðbjörg Linda Rafnsdóttir og Guðbjörg Andrea Jónsdóttir skrifuðu athyglisverða grein í síðasta tölublað Tímarits Sameykis sem kom út nýverið. Þar rekja þær feril jafnlaunavottunar sem var lögfest árið 2017. Höfundar greinarinnar spyrja hvort störf kvenna séu minna virði en karla. Þær segja í greininni að ýmsar kenningar hafi verið settar fram um orsakir kynbundins vinnumarkaðar og kynbundinna launa, sem fyrirfinnist þrátt fyrir tilraunir stjórnvalda og fleiri aðila til að afnema slíkt með lagasetningu og fleiri aðgerðum.

image for {title}

13. desember 2023

„Svigrúm til kjarabóta mikið“

Stefán Ólafsson, prófessor emeritus við Háskóla Íslands og sérfræðingur hjá Eflingu stéttarfélagi, hélt erindi á trúnaðarmannaráðsfundi Sameykis sem haldinn var á Hótel Reykjavík Grand 11. desember. Erindi Stefáns fjallaði um svigrúm til kjarabóta, leiðir til að efla kaupmátt og styrkja velferðarsamfélagið. Færði hann rök fyrir því að svigrúmið væri mikið til kjarabóta í næstu kjarasamningum, ekki síst þegar litið er til þess gríðarlega hagnaðar sem fyrirtækin í landinu skila þessi árin. Hagvöxtur væri nú í háum hæðum en það kæmi ekki verkalýðshreyfingunni á óvart að alveg sama hvernig veðurfarið væri í atvinnulífinu, það væri aldrei gott veður þegar kæmi að kjarabótum. Það væri aldrei svigrúm til kjarabóta.

image for {title}

11. desember 2023

Kjaraþróun efst á baugi hjá trúnaðarmannaráði

Formaður Sameykis, Þórarinn Eyfjörð, setti síðasta fund í trúnaðarmannaráði á þessu ári sem haldinn var á Hótel Reykjavík Grand í dag. Góð mæting var á fundinn og var setið í hverju sæti. Þórarinn fjallaði um kjarasamningana fram undan og kröfugerð félagsins sem byggðar verða m.a. á þeim tillögum sem komu fram hjá trúnaðarmönnum á fundinum.

image for {title}

06. desember 2023

Velferðakerfið hefur brugðist

Svört skýrsla um stöðu fatlaðs fólks á Íslandi var kynnt í húsakynnum Mannréttindahússins kl. 10:00 í morgun. Rannsóknin var gerð af Vörðu - Rannsóknastofnunar vinnumarkaðarins og ÖBÍ réttindasamtaka. Kristín Heba Gísladóttir, framkvæmdarstýra Vörðu, kynnti helstu niðurstöður en greining Vörðu er umfangsmikil og nær til margra þátta. Lokaorðum sínum beindi hún til stjórnvalda og spurði hversu slæmt ástandið þyrfti eiginlega að verða - til að stjórnmálamenn brygðust við sem skyldi og tækju til hendinni í málaflokknum.

image for {title}

06. desember 2023

Desemberuppbót 2023

Starfsmaður sem er í starfi fyrstu viku nóvembermánaðar fær greidda desemberuppbót miðað við fullt starf tímabilið frá 1. janúar til 31. október. Desemberuppbót er föst krónutala og tekur ekki hækkunum samkvæmt öðrum ákvæðum kjarasamningsins og skal hún greidd út eigi síðar en 15. desember 2023.

image for {title}

06. desember 2023

Ætlar lands­stjórnin að taka mark á Ríkis­endur­skoðun?

Ríkisendurskoðun hefur birt skýrslu sína til Alþingis um rekstur Fangelsismálastofnunar. Skýrslan ber heitið „Aðbúnaður – endurhæfing – árangur“ en gæti fullt eins heitið „Illur aðbúnaður – götótt endurhæfing – slakur árangur“. Skýrslan er áfellisdómur yfir rekstri Fangelsismálastofnunar.

image for {title}

05. desember 2023

Jafnlaunavottun – eru störf kvenna minna virði en karla?

Ýmsar kenningar hafa verið settar fram um orsakir kynbundins vinnumarkaðar og kynbundinna launa sem fyrirfinnst þrátt fyrir tilraunir stjórnvalda og fleiri aðila til að afnema slíkt með lagasetningu og fleiri aðgerðum. Þar má t.d. nefna kenningar um að hver og einn sé metinn að eigin verðleikum (e. meritocracy) en þær kenningar varpa fyrst og fremst ljósi á ábyrgð einstaklinga á eigin stöðu. Einnig leggja kenningar um ábyrgð skipulagsheilda (e. structural explanations) áherslu á það skipulag sem einkenni atvinnulífið og komi í veg fyrir jöfn tækifæri kynjanna (Cech og Blair-Loy, 2010). Með aukinni atvinnuþátttöku kvenna síðustu áratugina þykir æ ljósara að ójöfn staða á vinnumarkaði er ekki afsprengi einstaklingsbundinna aðstæðna, hvað þá áhuga- og reynsluleysis kvenna, heldur sé hefðbundnu skipulagi atvinnu- og fjölskyldulífs um að kenna (Bolzendahl og Myers, 2004). Atvinnuþátttaka kvenna undanfarin ár hafi þannig afhjúpað ranghugmyndir um vangetu kvenna og grafið undan einstaklingsbundnum skýringum á kynbundnum ójöfnuði. Eins og fram kom í aðsendri grein frá Jafnlaunastofu í kjölfar Kvennaverkfalls þann 24. október sl. er kynbundið launamisrétti ekki aðeins tölfræðilegt viðfangsefni þar sem rýnt er í óleiðréttan og leiðréttan launamun „heldur félags- og efnahagslegur veruleiki kvenna sem hefur áhrif á lífsgæði og efnahagslega stöðu þeirra alla ævi“ (Bryndís Guðmundsdóttir o.fl., 2023).

image for {title}

04. desember 2023

Ungt fólk líklegra að telja stjórnmálafólk spillt

Hulda Þórisdóttir, prófessor við stjórnmálafræðideild Háskóla Íslands, er í forsíðuviðtali í nýútkomnu tímariti Sameykis. Hulda er doktor í sálfræði og hennar sérsvið er stjórnmálasálfræði, stjórnmálaviðhorf, samspil tilfinninga og stjórnmálaskoðana og samsæriskenningar.

image for {title}

04. desember 2023

Kátir krakkar á jólaskemmtun Sameykis

Jólaball Sameykis var haldið um helgina. Félagsfólk kom með börnin sín og barnabörn og dönsuðu þau í kringum jólatré og sungu saman jólalög. Bjúgnakrækir og Gáttaþefur komu og gáfu börnunum gjafir og sögðu þeim sögur af uppátækjum sínum í aðdraganda jólanna. Þeir félagar laumuðust fyrr en venjulega til byggða til að geta hitt börnin en Bjúgnakrækir er níundi jólasveinninn. Hann kemur venjulega til byggða 20. desember og er afskaplega fimur við að næla sér í bjúgu. Hann sagði að samfara minnkandi bjúgnagerð á heimilunum hefur hann þurft að þróa nýjar aðferðir til að verða sér úti um bjúgu.

image for {title}

04. desember 2023

Brúnkál

Því lengra sem miðöldrunin færist yfir hætta jólin að snúast um pakka og Jesús Jósefsson og byrja að snúast um góðan mat. Kannski líka að gleðja börnin – kannski. Fæstir eru tilbúnir í mikla tilraunastarfsemi með jólamatinn. Þarf helst að vera eins og mamma bjó til, en ef það á að gera tilraunir þessi jólin er sennilega best að byrja á meðlætinu.